LINGUO

Kompilita da Gilles-Philippe «Filippo» MORIN e James Chandler

La grupo LINGUO en Google Groups votis pri l’uzado di ula propozaji. Per quorumo de sep (7) voti, on facis decidi kand on obtenis minimo de du triimi (2/3). Kande ta minimo decidas yes, la propozajo deskriptesas kom uzinda [nula prefixo]. Kontree, kande ta proporciono votas no, lu konsideresas kom ne-uzinda [klamo-punto]. Tandem, kande min kam du triimi (2/3) votas por un del lateri, la propozajo videsas kom simple uzata [asterisko].

Apendico A: Vorti adoptita inter 2001 e 2003

Apendico B: Vorti adoptita inter 2011 e 2013

A


artros·o

Defino: [Patol.] Ne-inflamala kronika afekteso di artiki.
Tradukuri: A arthrosis | F arthrose | G Arthrose | H artrosis | I artrosi | R артроз | E artrozo
Fonto-lingui: AFGHIR
Rezultajo: 0 NO, 7 YES, 7 voti en-tote.
Dati: 9-11 decembro 2022.

B


banj·o

Defino: [Muz.] Gitar-simila kord-instrumento kun ronda plata son-buxo, ordinare fel-tegita.
Tradukuri: AFHI banjo | G Banjo | I bangio | R банджо | E banĝo
Fonto-lingui: AFGHIR
Rezultajo: 0 NO, 8 YES, 8 voti en-tote.
Dati: 3-5 februaro 2023.

bikini·o

Defino: Balno-vesto por mulieri, konsistanta ek supra parto, simila a mam-zono, ed infra parto, simila a kalsono.
Tradukuri: AFHI bikini | G Bikini | H biquini | I bichini | R бикини | E bikino
Fonto-lingui: AFGHIR
Rezultajo: 0 NO, 8 YES, 8 voti en-tote.
Dati: 3-5 februaro 2023.

H


handbal·o

Defino: [Sport.] Sporto en qua du esquadi sep-homa esforcas lansar balono aden l’adversa *goluyo impulsante ol per la manui.
Tradukuri: AF handball | G Handball | H balonmano | I pallamano | R гандбол | e handbalo, manpilko
Fonto-lingui: AFG
Rezultajo: 0 NO, 9 YES, 9 voti en-tote.
Dati: 18-20 novembro 2022.

hoke·o

Defino: [Sport.] Komuna nomo di diversa sporti en qui du esquadi esforcas lansar disko o bulo aden l’adversa *goluyo impulsante ol per J-forma bastoni: *gazon-hokeo, *glacio-hokeo, *rul-hokeo, subaqua *hokeo.
Tradukuri: AFHI hockey | G Hockey | R хоккей | E hokeo
Fonto-lingui: AFGHIR
Rezultajo: 0 NO, 9 YES, 9 voti en-tote.
Dati: 18-20 novembro 2022.

horari·o

Defino: Tabelo indikanta la kloki kande ulo eventas o funcionas segun programo (departo ed arivo da treni, autobusi, avioni, e.c., aperto e klozo di butiki, kontori, muzei, e.c., komenco e fino di filmi, teatraji, spektakli, lecioni en skolo, taski, labori, dejuri, e.c.)
Tradukuri: A timetable | F horaire | G Fahrplan, Stundenplan, Öffnungszeiten | H horario | I orario | R расписание | E horaro, tempotabelo
Fonto-lingui: FHI
Rezultajo: 2 NO, 6 YES, 8 voti en-tote.
Dati: 13-15 januaro 2023.

K


kapibar·o

Defino: [Zool.] Sud-Amerikana mamifero, la maxim granda rodero en la mondo, sen-kauda, mi-palmata e habitanta an lagi, marshi e riveri (Hydrochoerus hydrochoerus).
Tradukuri: AF capybara | G Capybara, Wasserschwein | H carpincho, capincho, HI capibara | R капибара | E kapibaro
Fonto-lingui: AFGHIR
Rezultajo: 0 NO, 8 YES, 8 voti en-tote.
Dati: 10-12 februaro 2023.

karate·o

Defino: [Sport.] Japoniana lukto di atako e defenso per subita bati dal manui, pugni, kudi, genui e pedi.
Tradukuri: AHI karate | F karaté | G Karate | H kárate | I karatè | R карате | E karateo
Fonto-lingui: AFGHIR
Rezultajo: 1 NO, 7 YES, 8 voti en-tote.
Dati: 10-12 februaro 2023.

kartun·o

Defino: Rakonto o naraco konsistanta ek serio de desegnuri, ordinare dispozita bendatre ed ofte provizita per texto (komenti, dialogi, e.c.) insertita en buli o buxi super, sub o en la imaji.
Tradukuri: A comic strip, strip cartoon, cartoon | F bande dessinée | G Comic | H cómic | I fumetto | R комикс | E bildstrio, komikso
Fonto-lingui: A
Rezultajo: 2 NO, 7 YES, 9 voti en-tote.
Dati: 25-27 novembro 2022.

*kind·o

Defino: Homo infanta o puera, de lua nasko til adoleco-tempo (t.e. til ke lu evas 14 yari cirkume).
Tradukuri: A child | F enfant | G Kind | H niño; niña | I ragazzo, bambino; ragazza, bambina | R ребёнок | E infano
Fonto-lingui: a kindergarten | G Kinder | h kindergarten, kínder
Rezultajo: 5 NO, 4 YES, 9 voti en-tote.
Dati: 14-16 oktobro 2022.

kivi·o

Defino: [Bot.] Frukto manjebla, oblonga, kun piloza brunatra shelo e pulpo hele verda, acidatra, sukoza e plena de mikra nigra semini, produktata da kiviiero. kiviiero. Klimera arbusto del fam. Actinidiaceae, indijena en Chinia ma nun kultivata en altra regioni ne tro kolda (Actinidia deliciosa = Actinidia chinensis).
Tradukuri: A kiwifruit, AFHI kiwi | G Kiwi | H quivi | I kivi | R киви | E kivo
Fonto-lingui: AFGHIR
Rezultajo: 0 NO, 7 YES, 7 voti en-tote.
Dati: 27-29 januaro 2023.

komunitat·o

Defino: (1) Grupo de personi vivanta kune e/o unionita da komuna interesti, valori, bezoni, religio, nacionaleso e c.
(2) (biol.) Grupo de organismi qui vivas ed interagas en la sama cirkumajo.
Tradukuri: A community | F communauté | G Gemeinschaft, Gemeinde | H comunidad | I comunità | R сообщество, община | E komunumo
Fonto-lingui: AFIH
Rezultajo: 0 NO, 9 YES, 9 voti en-tote.
Dati: 4-6 novembro 2022.

M


machet·o

Defino: Pezoza kultelo larja-lama, ordinare uzata por tranchar sukro-kani ed apertar ped-voyo en densa foresto, precipue en Sud-Amerika ed Afrika.
Tradukuri:AHI machete | F machette | G Machete | R мачете | E maĉeto
Fontolingui: AFGHIR
Rezultajo: 7 YES, 0 NO, 7 voti en-tote.
Dati: 27-29 januaro 2023.

metro·o

Defino: Fervoyo uzata en la granda urbi por transporto di personi de quartero ad altra, per treni qui movas maxim ofte tra tuneli sub la surfaco dil urbo, ma anke sur la surfaco o super olu. Anke abreviuro di metro-staciono e di metro-treno.
Tradukuri: A metro, subway, underground railway | F métro, métropolitain | G Metro, U-Bahn | H metro, subterráneo, ferrocarril metropolitano | I metro, metrò, metropolitana | R метро, метрополитен
Fontolingui: AFGHIR
Rezultajo: 8 YES, 1 NO, 9 voti en-tote.
Dati: 25-27 novembro 2022.

movement·o

Defino: Ensemblo de agi ed esforci koordinata da grupo de personi qui volas atingar skopo partikulara, precipue en domeno social, kultural, artal, politikal.
Tradukuri: A movement | F mouvement | G Bewegung | H movimiento | I movimento | R движение | E movado
Fontolingui: A movement | F mouvement | H movimiento | I movimento
Rezultajo: 8 YES, 0 NO, 8 voti en-tote.
Dati: 28-30 oktobro 2022.

N


next·a

Defino: Maxim proxime sequanta ye spaco, tempo od ordino.
Tradukuri: A next | F prochain, suivant | G nächste | H siguiente, próximo | I prossimo, seguente, venturo, successivo | R ближайший; соседний | E plej proxima, tuj sekva, tuj posta
Fontolingui: A next | G nächste
Rezultajo: 9 YES, 0 NO, 9 voti en-tote.
Dati: 21-23 oktobro 2022.

P


pudend·o

Defino: [Anat.] Extera sexuala organi. pudendala. Koncernanta la pudendo: pudendala arterio, veino, nervo.
Tradukuri: A pudendum, genitals, genitalia, AI pudenda | F organes génitaux | G Scham, Genitalien | H partes pudendas, genitales | I pudende, genitali | R гениталии | L pudenda | E pudendo
Fontolingui: AHIR
Rezultajo: 7 YES, 0 NO, 7 voti en-tote.
Dati: 20-23 januaro 2023.

puzl·o

Defino: Ludilo konsistanta ek fragmenti o peci quin on mustas asemblar por obtenar imajo od objekto.
Tradukuri: AFHI puzzle | G Puzzle | R пазл | E puzlo
Fontolingui: AFGHIR
Rezultajo: 7 YES, 0 NO, 7 voti en-tote.
Dati: 20-23 januaro 2023.

Q


*quoniam

Defino: Konjunciono kauzala signifikanta “esante ke, konsiderante ke, donite ke, egarde ke”
Tradukuri: A since, as, seeing that, inasmuch as, considering | F puisque, depuis que, du moment que, vu que, étant donné que, comme | G da, in Anbetracht dessen dass | H pues que, ya que, puesto que, visto que, como | I poiché, giacché, dal momento che, visto che, dato che, siccome | R поскольку, так как | L quoniam | E ĉar
Fontolingui: (L quoniam)
Rezultajo: 4 YES, 3 NO, 7 voti en-tote.
Dati: 4-6 novembro 2022.

R


recikl·ar

Defino: (tr.) 1 Traktar materio ne plus uzata o ne plus uzebla, por krear nova uzebla materio: reciklar jurnali, vitra boteli, plastika vazi | reciklebla materio | reciklerio por papero. 2 Obtenar per traktado nova uzebla materio ek materio ne plus uzata o ne plus uzebla: kuverti ek reciklita papero | boteli ek reciklita vitro
Tradukuri: A to recycle | F recycler | G recyceln, rezyklieren | H reciclar | I riciclare | R рециклировать, повторно использовать, утилизировать | E recikligi
Fontolingui: AFGHIR
Rezultajo: 7 YES, 0 NO, 7 voti en-tote.
Dati: 17-19 februaro 2023.

resurs·o

Defino: Singla del elementi, moyeni, richaji, havaji, e.c. (material o figural) quin on disponas por kontentigar bezono od entraprezar ulo: la aqua *resursi di lando | uzar omna *resursi di la linguo
Tradukuri: A resource | F ressource | G Mittel, Ressourcen | H recurso | I risorsa | R ресурсы, средства, запасы | E rimedo, resurso
Fontolingui: AFGhIR
Rezultajo: 7 YES, 0 NO, 7 voti en-tote.
Dati: 2-4 decembro 2022.

rugbi·o

Defino: [Sport.] 1. Nomo di sporto en qua du esquadi ek 15 homi esforcas portar ovala balono trans l’adversa *golo-lineo o ped-frape lansar ol super la horizontala stango di lua H-forma *goluyo. 2. Komuna nomo di plura varianti di ta sporto, kun esquadi min granda e kelke diferanta reguli.
Tradukuri: AFHI rugby | G Rugby | R регби | E rugbeo
Fonto-lingui: AFGHIR
Rezultajo: 0 NO, 7 YES, 7 voti en-tote.
Dati: 9-11 decembro 2022.

S


situacion·o

Defino: Ensemblo de cirkonstanci o kondicioni qui afektas ulu od ulo en certena instanto o periodo: ekonomiala, politikala *situaciono di lando | la situaciono dil *Idomovemento.
Tradukuri: AF situation | G Lage, Situation | H situación | I situazione | R ситуация | E situacio
Fonto-lingui: AFGHIR
Rezultajo: 0 NO, 8 YES, 8 voti en-tote.
Dati: 11-13 novembro 2022.

skan·ar

Defino: (tr.) Explorar la surfaco o la internajo di ulo (texto, objekto, korpo, regiono, e.c.) per aparato uzanta radio-faski (lumala, elektronala, X-ala, e.c.), elektromagnetala ondi, ultrasoni, e.c., por obtenar informi pri ol, produktar imajo (*dijitala, televizionala, e.c.) de ol o posibligar procedo (aperto di *sito, pago, verifiko, edc). *skanilo. Aparato uzata por *skanar ulo.
Tradukuri: A scan | F scanner | G scannen | H escanear | I scannerizzare | R сканировать | E skani
Fonto-lingui: AFGHIR
Rezultajo: 0 NO, 8 YES, 8 voti en-tote.
Dati: 11-13 novembro 2022.

soy·o

Defino: [Bot.] 1 Yarala planto del fam. Fabaceae, vaste kultivata pro sua tre nutriva semini, ordinare nomata “grani” o (min korekte) “fabi” (Glycine max): soyo-fabi. 2 Ta grani: soyo-farino, soyo-lakto, soyo-sauco.
Tradukuri: A soya (bean), (US) soy(bean) | F soja, soya | G Soja(bohne) | H soja, (Amer.) soya | I soia | R cоя | E sojherbo; sojfabo
Fontolingui: AFGHIR
Rezultajo: 8 YES, 0 NO, 8 voti en-tote.
Dati: 24-26 februaro 2023.

T


tofu·o

Defino: Kazeatra manjajo ek koaguleskinta *soyo-lakto, tre proteinoza, ordinare vendata sub formo di kubatra bloki ed ofte konsumata da vejetarani, *vegani e *makrobiotikani.
Tradukuri: AFHI tofu | F tofou | G Tofu | R тофу | E *tofuo, toûfuo
Fontolingui: AFGHIR
Rezultajo: 7 YES, 0 NO, 7 voti en-tote.
Dati: 17-19 februaro 2023.

U


ultim·a

Defino: (lit.) La maxim lasta.
Exempli: La lasta numero di Progreso ne esis l'ultima. | Lua lasta respiro fremisigabis ni: ol esis l'ultima, nam lu mortis.
Tradukuri: A last | F dernier | G letzt | H último | I ultimo | R последний | E plej lasta
Fontolingui: AFHI
Rezultajo: 7 YES, 1 NO, 8 voti en-tote.
Dati: 21-23 oktobro 2022.

V


vegan·a

Defino: Koncernanta filozofiala sistemo e vivostilo karakterizata i.a. da severa evitado di irga manjajo od altra produkturo (vesto, medikamento, e.c. ) qua konsistas ek bestio-substanci o kontenas olci o rezultas de irga uzado di bestii: *vegana disho, restorerio, vesti
Tradukuri: A vegan | F végan, végétalien | G veganisch | HI vegano | R веганский | E *vegana
Fontolingui: AFGHIR
Rezultajo: 7 YES, 0 NO, 7 voti en-tote.
Dati: 2-4 decembro 2022.

X


xenofobi·o

Defino: Desfido, timo, antipatio od odio a homi o kozi stranjera. *xenofobiiko. Homo havanta *xenofobiala principi
Tradukuri: A xenophobia | F xénophobie | G Fremdenfeindlichkeit, Xenophobie | H xenofobia | I senofobia | R ксенофобия | E ksenofobio
Fontolingui: AFGHIR
Rezultajo: 7 YES, 0 NO, 7 voti en-tote.
Dati: 16-18 decembro 2022.

Y


yul·o

Defino: [Hist.] Celebro tre anciena dil solstico vintrala, pose adoptita ed adaptita kom Kristnasko-festo dal eklezio kristana
Tradukuri: AFHI yule | G Jul, Julfest | R йоль, йуль | E julo
Fontolingui: AFGHIR
Rezultajo: 7 YES, 0 NO, 7 voti en-tote.
Dati: 16-18 decembro 2022.


Apendico A: Vorti adoptita inter 2001 e 2003

La sequanta vorti adoptesis inter 2001 e 2003 (fonto: SIL). Asterisko (*) indikas ke la vorto forsan adoptesis ma lo ne esas certa.

A


acerace·o

Defino: [Bot.] Irga arboro del familio Aceraceae, a qua apartenas i.a. acero e sikamoro.
Tradukuri: A acer, maple familiy | F acéracée | G Ahorngewächs | H aceráceo | I aceracea | R кленовые | E *aceraco
Fonto-lingui: aFHI

aerodrom·o

Defino: Tereno preparita por arivo e departo di aeroplani.
Tradukuri: A aerodrome, (US) airdrome | F aérodrome | G Flugplatz, Aerodrom | H aeródromo | IE aerodromo | R аэродром
Fonto-lingui: AFGHIR

agnat·o

Defino: Decendanto per maskuli de komuna maskula ancestro.
Tradukuri: A agnate | F agnat | G Agnat | H agnado | IE agnato | R агнат
Fonto-lingui: AFGHIR

akile·o

Defino: [Bot.] Nomo di plura herbi del gen. Achillea del fam. Asteraceae, precipue: milfolia akileo o simple *milfolio. Perena rizomoza herbo kun tre segmentigita folii, e tre mikra flori en kapituli, frequa en Europa (Achillea millefolium).
Tradukuri: A yarrow, milfoil | F mille-feuille | G gemeine Schafgarbe | H milenrama | I millefoglio, millefoglie, achillea, centofoglie | R тысячелистник обыкновенный | E milfolia akileo
Fonto-lingui: H

aktinium·o

Defino: [Kem.] Elemento kun atomala numero 89 (Ac).
Tradukuri: AF actinium | G Actinium | H actinio | I attinio | R актиний | E aktinio
Fonto-lingui: AFGHIR

*algologi·o

Defino: [Bot.] Cienco pri algi.
Tradukuri: A phycology, algology | F algologie, phycologie | G: Algologie, Phykologie, Algenkunde | H algología, ficología | I algologia, ficologia | R альгология, фикология | E algologio
Fonto-lingui: AFGHIR

americi·o

Defino: [Kem.] Elemento kun atomala numero 95 (Am).
Tradukuri: A americium | F américium | G Americium | HI americio | E americio | R америций
Fonto-lingui: AFGHIR

amper·o

Defino: [Elekt.] Mezur-unajo di intenseso di kurento (A).
Tradukuri: AI ampere | F ampère | G Ampere | H amperio | R ампер | E ampero
Fonto-lingui: AFGhIR

analogik·a

Defino: Funcionanta per grandi kontinue chanjebla: analogika *komputoro, televiziono.
Tradukuri: A analogue, (US) analog | G analog | F analogique | H analógico | I analogico | R аналоговый | E analoga
Fonto-lingui: AFGHIR

araknid·o

Defino: [Zool.] Singla artropodo dil klaso Arachnida, qua kontenas i.a. akari, aranei e skorpioni.
Tradukuri: A arachnid | F arachnide | G Spinnentier | H arácnido | I aracnide | R арахнид | E araneoido
Fonto-lingui: AFHIR

artiodaktil·o

Defino: [Zool.] Singla mamifero del *ordono Artiodactyla, karakterizata da para nombro de hufi ye singla pedo (bovo, porko, kamelo, hipopotamo, cervo, jirafo, edc).
Tradukuri: A artiodactyl | F artiodactyle | G Paarhufer | H artiodáctilo | I artiodattilo | R (~i) парнокопытные | E parhufulo
Fonto-lingui: AFHIR

astat·o

Defino: [Kem.] Elemento kun atomala numero 85 (At).
Tradukuri: A astatine | F astate | G Astat | HI astato | R астат, астатин | E astato, astateno
Fonto-lingui: AFGHIR

B


bakelit·o

Defino: [Kem.] Sintezala rezino ek fenolo e formaldehido od ek simila substanci.
Tradukuri: A bakelite | F bakélite | G Bakelit | H baquelita | I bachelite, bakelite | R бакелит | E bakelito
Fonto-lingui: AFGHIR

balalaik·o

Defino: [Muz.] Rusa triangula gitaro, ordinare tri-korda.
Tradukuri: AI balalaika | F balalaïka | G Balalaika | HI balalaica | R балалайка | E balalajko
Fonto-lingui: AFGHIR

barbiturat·o

Defino: [Kem.] Komuna nomo di plura medikamenti kalmigiva, hipnotigiva od anesteziiva, derivita de *barbitur-acido.
Tradukuri: A barbiturate | F barbiturique | G Barbiturat | H barbitúrico | I barbiturico, barbiturato | R барбитурат | E barbiturajho
Fonto-lingui: AFGHIR

baud·o

Defino: [Inf.] Unajo di rapideso di komuniko elektronikala (= un informuno po sekundo).
Tradukuri: A AFI baud | G Baud | H baudio | R бод | E baŭdo
Fonto-lingui: AFGHIR

bauxit·o

Defino: [Min.] Sedimentala aluminioza petro.
Tradukuri: AFI bauxite | G Bauxit | H bauxita | I baussite | R боксит | E baŭksito
Fonto-lingui: AFGHIR

berili·o

Defino: [Kem.] Elemento kun atomala numero 4 (Be).
Tradukuri: A beryllium | F béryllium | G Beryllium | HE berilio | I berillio | R бериллий
Fonto-lingui: AFGHIR

biotop·o

Defino: [Ekol.] Mikra areo qua havas biologiala speci distingiva.
Tradukuri: AF biotope | G Biotop | H biótopo | IE biotopo | R биотоп
Fonto-lingui: AFGHIR

bori·o

Defino: [Kem.] Elemento kun atomala numero 107 (Bh).
Tradukuri: AF bohrium | G Bohrium | HI bohrio | R борий | E *borio
Fonto-lingui: AFGHIR

D


damacen·o

Defino: [Bot.] Oblonga pruno, kelke pintoza ye un extremajo, kun obskur-blua o violea shelo e verdatra pulpo. damaceniero. Arboro del fam. Rosaceae, produktanta damaceni (Prunus domestica subsp. insititia, ofte segun altra autori Prunus insititia, rare segun altri Prunus damascena).
Tradukuri: A damson | F prune de Damas | G Damaszenerpflaume | H ciruela damascena | I damaschino | R тернослив | E *damaska pruno
Fonto-lingui: fGHI

dendrologi·o

Defino: [Bot.] Cienco pri lignoza planti (arbori, arbusti e liani).
Tradukuri: A dendrology | F dendrologie | G Dendrologie | H dendrología | I dendrologia | R дендрология | E arbologio, dendrologio
Fonto-lingui: AFGHIR

deontologi·o

Defino: Studio pri devi, etikala obligi e yusta konduto, precipue koncerne profesionala domeni: deontologiala kodexo, medikala deontologio.
Tradukuri: A deontology | F déontologie | G Deontologie | H deontología | I deontologia | R деонтология | E deontologio
Fonto-lingui: AFGHIR

dermatit·o

Defino: [Patol.] Inflamo di pelo.
Tradukuri: AH dermatitis | FI dermatite, FI dermite | G Dermatitis, Hautentzündung | R дерматит | E dermatito
Fonto-lingui: AFGHIR

*dialektologi·o

Defino: [Ling.] Sistemala studio pri la diversa dialekti di linguo.
Tradukuri: A dialectology | F dialectologie | G Dialektologie | H dialectología | I dialettologia | R диалектология | E dialektologio
Fonto-lingui: AFGHIR

dizign·ar

Defino: (tr.) Decidar exakte (pri formo, dimensioni, materiali, edc) quale produktar ulo (domo, mashino, aeroplano, automobilo, moblo, kultelo, edc).
Tradukuri: A to design | F faire le design de | H diseñar | I fare il design di | E dezajni
Fonto-lingui: afi

distal·a

Defino: [Anat.] Qua esas maxim fora del centro en korpo(parto): *distala surfaco di dento.
Tradukuri: AFGH distal | I distale | R дистальный | E *distala
Fonto-lingui: AFGHI

dumdum·o

Defino: [Mil.] Kuglo qua expansas lor shoko facante danjeroza vunduro.
Tradukuri: A dumdum bullet, expanding bullet, AH dumdum, AHI dum-dum | F balle dumdum | G Dumdum, Dumdumgeschoss | I pallottola dum-dum | R пуля дум-дум | E dumduma kuglo
Fonto-lingui: AFGHIR

E


egiptologi·o

Defino: Cienco pri antiqua Egiptia.
Tradukuri: A Egyptology | F égyptologie | G Ägyptologie | H egiptología | I egittologia | R египтология | E egiptologio
Fonto-lingui: AFGHIR

H


heroen·o

Defino: [Kem.] Narkotigiva substanco derivita de morfino, uzata anke kom analgeziivo (C21H23NO5).
Tradukuri: A heroin | F héroïne | G Heroin | H heroína | I eroina | R героин | E heroino
Fonto-lingui: AFGHIR


Apendico B: Vorti adoptita inter 2011 e 2013

La sequanta vorti adoptesis inter 2011 e 2013 (fonto: ULI).

A


achent·o

Defino: Stranjera, regionala o sociala aparta pronunco e frazomelodio di ula linguo.
Tradukuri: A accent | F accent | G Akzent | H acento | I accento | R akcyent
Fonto-lingui: afghIr

arob·o

Defino: Signo @, uzata i.a. en adresi elektronikala.
Tradukuri: A "at" sign | F arrobe | G At-Zeichen | H arroba | I chiocciola | R sobaka | E heliko
Fonto-lingui: FH

autostop·o

Defino: Haltigo di vehili transitanta por demandar transporto gratuita ad ula loko. autostop.ar (= agar autostopo) (ntr). Haltigar vehili transitanta por demandar transporto gratuita ad ula loko
Tradukuri: A hitch-hiking | FH auto-stop | G Trampen, Autostopp, per Anhalter | FI autostop | R avtostop
Fonto-lingui: FGHIR

B


basketbal·o

Defino: [Sport.] Sporto en qua du kin-homa esquadi esforcas lansar balono per la manui aden l'adversa *goluyo, olim korbo, nun reto kun apertita fundo e pendanta de metala ringo ye singla extremajo dil agro.
Tradukuri: AF basketball | G Basketball | H baloncesto | I pallacanestro, basket | R baskyetbol | E basketbalo
Fonto-lingui: AFGiR

bebe·o

Defino: Tre yuna infanto.
Tradukuri: A baby | F bébé | G Baby | H niño, bebé | I bambino, bebè | R ryebyonok | E bebo
Fonto-lingui: AFGHI

blog·o

Defino: [Inf.] Situo che Interreto, ordinare kreita ed aktualigata da nur un persono, kontenanta artikli, komenti, raporti, edc, ofte anke imaji e *video-dokumenti, ordinare montrata segun inversa kronologial ordino. blog.er.o. Persono qua kreis ed aktualigas blogo
Tradukuri: AFHI blog | F blogue | G Blog | H bitácora | R blog | E *blogo
Fonto-lingui: AFGHIR

C


chao

Defino: (interjeciono). Expresuro di saluto neformal qua uzesas kande on separas su de ulu (= til la rivido)
Tradukuri: A ciao | F ciao | G ciao, tschau | H chao, chau | I ciao | R chao
Fonto-lingui: AFGHI

D


datum·o

Defino: Singla elemento analizebla e traktebla dal intelekto o da aparato (precipue *komputero), por obtenar informo, konoceskar o solvar problemo, edc: kolektar datumi | fidinda datumi | mankas datumi pri lu. datum.ar.o. Organizita kolekturo de datumi
Tradukuri: A datum; data | F donnée | G Datum; Daten | HI dato | R dannjye | E datumo; dateno
Fonto-lingui: AG

diskriminac·ar

Defino: (tr.) Desfavorar persono o grupo de personi pro lua o lia individual traiti od opinioni (raso, sexuo, sexual preferi, evo, sociala klaso, partiso, religio, edc).
Tradukuri: A to discriminate against | F discriminer | G diskriminieren | H discriminar | I discriminare | R diskriminirovat'
Fonto-lingui: AFGHIR

E


ekosistem·o

Defino: [Ekol.] Sencese interrelatanta ensemblo de *biocenozo e biotopo.
Tradukuri: A ecosystem | F écosystème | G Ökosystem | HI ecosistema | I biosistema | R ekosistyema
Fonto-lingui: AFGHR

eskalator·o

Defino: Mashinala eskalero ek movanta gradi, por transportar personi adsupre ed adinfre inter diferanta etaji o niveli, precipue en granda butiki, aeroportui, subtera fervoyala stacioni, edc.
Tradukuri: AF escalator | F escalier mécanique, escalier roulant | G Rolltreppe, Fahrtreppe | H escalera mecánica, escalera automática | I scala mobile | R eskalator
Fonto-lingui: AF

etni·o

Defino: [Etnog.] Grupo de homi qui sentas su unionita da komuna genealogio od ancestreso, reala od imaginata, ed ordinare anke da komuna linguo, kulturo, kustumi, ritui o religio: etniala konflikti.
Tradukuri: A ethnic group | F ethnie | G Ethnie | HI etnia | R etnos
Fonto-lingui: AFGHIR

eur·o

Defino: [Ekon.] Pekunial unajo dil Uniono Europana (€): la abonpreco di Progreso kustas 10 euri.
Tradukuri: AFHI euro | G Euro | R yevro
Fonto-lingui: AFGHIr

F


fax·ar

Defino: (tr.) Sendar texto od altra dokumento per sistemo elektronikal uzanta telefon-lineo: faxez a me la raporto. fax.il.o, fax.ur.o
Tradukuri: A to fax | F faxer | G faxen, fernkopieren | H enviar por fax | I faxare | R posjlat' faks, pyeryedavat' faks
Fonto-lingui: AFGHIR

festival·o

Defino: Serio de eventi muzikal, cinematografal, teatral, edc.
Tradukuri: AFHI festival | G Festival | R fyestival'
Fonto-lingui: AFGHIR

flash·ar

Defino: (ntr.) Emisar forta instantala lumo-radii. flash.il.o, flash.er.o
Tradukuri: A to flash (emit light for an instant) | F clignoter | G blinken | H emitir un destello | I emettere un flash, un lampo di luce | R vspjkhivat
Fonto-lingui: AI

fonem·o

Defino: [Ling.] La maxim mikra fonologial unajo.
Tradukuri: A phoneme | F phonème | G Phonem | HI fonema | R fonyema
Fonto-lingui: AFGHIR

fonologi·o

Defino: [Ling.] Fako di la linguistiko qua studias la fonemi, t. e. la foni di ula linguo qui esas kapabla transmisar distingi di la signifiki.
Tradukuri: A phonology | F phonologie | G Phonologie | H fonología | I fonologia | R fonologiya
Fonto-lingui: AFGHIR

Fino